Faiz İndi; Şirketinizin Finansman Maliyeti de İndi mi? Ticari Kredi Maliyeti Nasıl Hesaplanır?

TCMB'nin Ekim 2026 kararından sonra mevcut kredileri, yapılandırma tekliflerini ve toplam geri ödemeyi okumak

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, 22 Ekim 2026 tarihli Para Politikası Kurulu toplantısında politika faizini %37'den %36'ya indirdi. Gecelik borç verme faizi %39'a, gecelik borçlanma faizi %34,5'e düşürüldü. Karar sonrasında bana en çok sorulan soru şu oldu: “Kredimizin faizi de düşecek mi?”

Cevap çoğu zaman “hemen ve aynı ölçüde değil”dir. Politika faizindeki değişim, piyasadaki kredi faizlerini zamanla etkiler; ama mevcut bütün ticari kredilerin aynı ölçüde ucuzladığı sonucuna varılamaz. Faiz kararının işletmeye gerçek etkisi, kredi sözleşmesi ve toplam geri ödeme yükü incelendiğinde anlaşılır.

Bu yazı şu rehberin parçasıdır: Kâr Var Ama Para Yok: Kâr ile Nakit Akışı Arasındaki Fark

Kararın işletmeye yansıdığı yer: Kredi sözleşmesi

Bir işletmenin finansman giderindeki değişimi belirlemek için kullandığı kredinin faiz yapısı, vadesi ve yeniden fiyatlama koşulları incelenmelidir. Üç temel durum vardır:

• Sabit faizli mevcut kredi: Sözleşmedeki oran değişmez. Faiz indiriminden yararlanmak için ancak erken kapama ve yeniden finansman düşünülebilir.
• Değişken faizli kredi: Faiz belirli bir göstergeye bağlıdır ve sözleşmede yazan dönemlerde güncellenir. Güncelleme tarihi ve formülü sözleşmeden kontrol edilmelidir.
• Rotatif ve kısa vadeli krediler: Yenileme dönemlerinde bankanın o günkü fiyatlamasıyla değişir; faiz indirimi buraya daha hızlı yansıyabilir.

Bu nedenle değerlendirmeye bankanın ilan ettiği oranla başlanıp orada kalınmamalıdır. İşletmeye sunulan somut teklif, mevcut borcun ödeme planıyla yan yana konup karşılaştırılmalıdır.

Ticari kredinin toplam maliyeti nelerden oluşur?

Kredinin maliyeti yalnızca faiz oranından oluşmaz. Teklif karşılaştırılırken şu kalemlerin tamamı hesaba katılmalıdır:

Düşük taksit, düşük toplam maliyet anlamına gelir mi?

Hayır. Vadenin uzatılması aylık taksiti azaltır, ama toplam geri ödeme tutarını genellikle artırır. İşletme kısa vadede ödeme kolaylığı elde ederken daha uzun süre finansman yükü taşır. Bunu bir örnekle görelim.

Hesap örneği: 5 milyon TL, iki farklı teklif

Bir işletmeye 5.000.000 TL kredi için iki teklif yapılmış olsun (oranlar örnek amaçlıdır, masraflar dahil edilmemiştir):

Teklif B'nin faiz oranı daha düşük ve aylık taksiti yaklaşık 216.000 TL daha az. Ama toplamda işletmeye yaklaşık 1.030.000 TL daha pahalıya mal oluyor. Hangisinin doğru olduğu, işletmenin önümüzdeki 12 ayda o taksitleri ödeyebilecek nakdi üretip üretemeyeceğine bağlıdır. Yani karar yalnızca faize göre değil, nakit akışına göre verilir.

Yeniden finansman (yapılandırma) incelemesinde nelere bakılmalı?

1. Mevcut kredinin kalan ödemeleri ve kapama tarihinde bankanın istediği tutar,
2. Varsa erken ödeme bedeli ve teminat çözme masrafları,
3. Yeni kredinin bütün ödemeleri ve kullandırım masrafları,
4. İki seçeneğin aynı tarihteki değerle karşılaştırılması (farklı tarihlerdeki ödemeleri karşılaştırırken kullanılan yöntem açıkça yazılmalı; uygulamada iç verim oranı yaygın kullanılır),
5. Taksit tarihlerinin işletmenin tahsilat takvimiyle uyumu.

Asıl soru: İşletmenin ödeme gücü

Finansman kararı yalnızca faiz oranına göre verilmemelidir. Kredi taksitlerinin tahsilat takvimiyle uyumu en az oran kadar önemlidir. Maliyet avantajı sağlayan bir kredi, işletmenin nakit üretemediği aylarda yoğun ödeme gerektiriyorsa risk yaratır. Mevsimsel satış yapan bir işletme için taksitlerin satış sezonuna göre planlanması, birkaç puanlık faiz farkından daha değerli olabilir.

Vergi tarafında da kısa bir not: Faiz giderleri kural olarak gider yazılabilir; ancak yatırım dönemine ait faizlerin maliyete eklenmesi ve belirli koşullarda kurumlar vergisinde finansman gider kısıtlaması gibi düzenlemeler bulunduğundan, büyük tutarlı kredi kararlarında vergisel etki de mali müşavirle birlikte değerlendirilmelidir.

Sık sorulan sorular

Politika faizi inince ticari kredi faizi hemen düşer mi?

Hayır. Politika faizi piyasa faizlerini zamanla etkiler. Sabit faizli mevcut krediler sözleşme oranıyla devam eder; yeni krediler ve değişken faizli krediler ise bankanın fiyatlamasına ve sözleşme koşullarına bağlı olarak değişir.

Kredi vadesini uzatmak mantıklı mı?

Aylık taksiti azaltır ama toplam geri ödemeyi genellikle artırır. İşletmenin kısa vadeli nakit sıkışıklığı varsa mantıklı olabilir; karar toplam maliyet ve nakit akışı birlikte hesaplanarak verilmelidir.

Ticari kredinin gerçek maliyeti nasıl hesaplanır?

Faize ek olarak BSMV ve varsa KKDF gibi yasal yükler, dosya masrafı, sigorta, teminat masrafları ve bloke mevduat dahil edilir. Bütün nakit giriş ve çıkışları tarih sırasıyla yazılarak iç verim oranı ile efektif maliyet bulunur.

Kredi yapılandırmadan önce neye bakılmalı?

Mevcut kredinin kapama tutarı, erken ödeme bedeli, yeni kredinin bütün masrafları, iki seçeneğin toplam maliyeti ve yeni taksitlerin tahsilat takvimine uyumu karşılaştırılmalıdır.

Sonuç

Faiz indirimi, kredi dosyasını yeniden incelemek için iyi bir gerekçedir. Ama işletmenin gerçek avantajı manşetteki orandan değil; sözleşme, ödeme takvimi ve toplam maliyet karşılaştırmasından anlaşılır. Doğru soru “faiz ne kadar düştü?” değil, “bu krediyi ödemek işletmeye toplamda ne kadara mal olacak ve o parayı hangi ayda nereden bulacağız?” sorusudur.

İlgili yazılar

• Kâr Var Ama Para Yok: Kâr ile Nakit Akışı Arasındaki Fark
• Geç Ödeyen Müşterinin Maliyeti: Zamanında Ödeyen Müşteri İşletmenin Görünmeyen Finansörüdür
• Kaybettiren Stok: Depodaki Malın Size Gerçek Maliyeti Ne Kadar?
• En Çok Satış Yaptığınız Müşteri, En Değerli Müşteriniz mi? Müşteri Kârlılığı Analizi

Kaynaklar

• [TCMB Ekim 2026 faiz kararı (haber özeti)](https://www.politikam.com/merkez-bankasi-ekim-2026-faiz-karari-faiz-yuzde-36)
• [Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası – Para Politikası Kurulu kararları](https://www.tcmb.gov.tr)

Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır; somut bir işletme veya inceleme dosyası için mali müşavirlik ya da hukuki görüş yerine geçmez. Kanun maddeleri, oranlar ve uygulamalar değişebileceğinden işlem yapmadan önce güncel mevzuatı kontrol edin.